Rewolucja w funkcjonowaniu parafii - 2018/2019 WYJAZDY NA WIOSKI

Poprzednio opisałem wam organizację diecezji. Myślę, że każdy z podziwem patrzy na sam fakt istnienia "Planu duszpasterskiego",  nie mówiąc o jego funkjonowaniu ! Ośmielę się powiedzieć : KATOLICKA DROGA SYNAODALANA W PRAKTYCE ! (...na wiele lat przed watykańskim Synodem o synodalności...).   Jasne, że nigdzie nie ma idealnego wypełnienia "założeń", ale dla mnie to w czym uczestniczyłem jako proboszcz w diecezji Koudougou jest wyjątkowym doświadczeniem "żywego, młodego a już przecież tak dojrzałego KOŚCIOŁA" !

Dzisiaj wspomnę o specyficznej organizacji pracy w parafiach.  Otóż istnieje niepisane prawo w diecezji: w parafiach gdzie jest więcej niż jeden ksiądz, przydziela się odpowiedzialność za konkretne Sektory konkretnemu kapłanowi. Odbywa się to oczywiście z uszanowaniem roli proboszcza jako odpowiedzialnego za całą parafie: pozostaje on zawsze "ostatnią instancją" w wypadkach nadzwyczajnych.                                   

Pozwólcie że przypomnę. Nasza Parafia w Koudougou obejmuje 19 wspólnot-wiosek. Zgrupowane są one w 5 Sektorów. W sumie to około dwadzieścia tysięcy wiernych.  Dochodzi jeszcze element geograficzny - do najdalszej kaplicy mamy prawie 40 kilometrów.  Jak prowadzić duszpasterstwo w najbardziej "efektywny" sposób, by sprostać potrzebom tak wielkiej ilości wiernych : ochrzczonych, katechumenów i sympatyzujących ?  Otóż system osobistej odpowiedzialności kapłana za konkretne Sektory - wioski sprawdza się doskonale.

Z początkiem roku duszpasterskiego 2018-19 wprowadziłem opisaną praktykę w naszej Parafii. Nowa organizacja "poniekąd zmuszała" moich afrykańskich współbraci do wzięcia odpowiedzialności za wszystkie sprawy w powierzonej im części parafii. Przydzieliłem sobie dwa najdalsze i najbardziej zaniedbane Sektory parafii (Nandiala i Nasoulou - zob. mapkę Parafii). Starszy z wikariuszy miał również dwa Sektory a młodszy - jeden. 

Od tego momentu moje życie potoczyło się nowym rytmem - rytmem misjonarzy pionierów  Opuszczałem "bazę misyjną" by przez kilka dni żyć "w terenie". W piątek po obiedzie wyjeżdżałem z Koudougou by tu powrócić we wtorek na obiad. W środę robiłem przepierkę, odpoczywałem plewiąc warzywka w mały ogródku czy też majsterkując przy domu, słuchając nowinek. W czwartek urzędowałem w kancelarii parafialnej załatwiając sprawy bieżące i te które przywiozłem z wiosek. W kolejny piątek znów - bez żalu - opuszczałem "konfort miasta" : dom, regularne posiłki, łazienkę z bieżącą wodą, elektryczność, internet, by znów być  "wolnym"  misjonarzem w drodze !

Jedynie parafianie z "miasta" czyli z Centrum Koudougou niechętnie przyjęli  decyzję proboszcza o  "pozostawieniu ich w rękach wikariusza" ! Jednakże dobro wiernych oddalonych od "Centrum" było argumentem nie do przebicia !  Zyskali oni możliwość uczestniczenia w Eucharysti nie tylko w niedziele ale równiwż cztery dni w tygodniu, możliwość  spowiedzi oraz załatwiania spraw urzędowych z proboszczem na miejscu w ich wioskach. Ja z kolei miałem siły i czas by po prostu z nimi "BYĆ" : odwiedzać nie tylko chorych ale i przejść się na pole, przyglądać się ich codziennemu życiu.  Reakcja ludzi była szczodra ! Wierni z Nasoulou na przykład, nie mając odpowiedniego miejsca dla kapłana, w ciągu 3 tygodni wybudowali z własnych środków funkcjonalny domek !                                                                      C U D O W N Y       C Z A S    !    !     !      

Poniższe zdjęcia uzupełnią moje pisanie. 

PS.

Dla kontrastu !  Nie uwierzycie, bo i mnie trudno było uwierzyć w ten podarunek z nieba dla misjonarza. We wtorki po porannej mszy, śniadaniu i kancelarii ruszałem w drogę powrotną. Po niespełna godzinie jazdy parkowałem Pick-up'a na poboczu głównej drogi w Koudougou obok nowo otwartego Hotelu, o niespełna 400 metrów od naszej misji ! A w tym hotelu jest....: basen ! Za 8 złp masz bilet na cały dzień. Był to mój obowiązkowy przystanek (z przerwą od końca grudnia do początku marca : zimne noce, więc i woda przed południem "dla morsów"). Po godzinie pływania mijało zmęczenie czterodniowym pobytem na wioskach i... chciało się jeść !

 Mój Hotel i toaleta na jednej z wiosek.

                                              

Nowy dom dla Proboszcza - Nasoulou 

Śniadania robiłem sobie sam.

Przekąska przy pracy.

                                                  Dla kontrastu ... aż trudno uwierzyć !

1991

 

Siedmiu ... pionierów       (pierwszy robi zdjecie)

 

Razem na długie lata ..... wtedy tego jeszcze nie wiedzieliśmy

                Ja z Br. Janem Mężykiem

"Plan Duszpasterski Parafii." To cos takiego istnieje ???

 Tak. W diecezji Koudougou istnieje ! 

Zaraz po przybyciu do Koudougou (w maju 2015) zacząłem "rozglądać się dookoła," by poznać jak funkcjonują parafie. Podarowano mi "PAKO" - Diecezjalny Plan Duszpasterski na lata 2014-2017. Miało się okazać, że nie jest to tylko jakiś "dokument do szuflady" ale prawdziwy diecezjalny "rozkład jazdy". Diecezja tworzy swoje "PAKO" na bazie dokumentu Konferencji Biskupów Afryki Środkowo Zachodniej. (przy okazji przypominam sobie, że na Wybrzeżu, w diecezji w której pracowałem, "włożono go do kosza"). W trzech kategoriach : Przepowiadanie - Wspólnota - Świadectwo zawiera on około 250 propozycji działań duszpasterskich. Wśród nich diecezje wybierają kilkanaście priorytetowych działań w zależności od lokalnych uwarunkowań. Diecezjalne priorytety wypracowuje specjalny zespół w którego skład wchodzą księża, zakonnicy i zakonnice oraz świeccy. Jego propozycje konsultowane są z parafialnymi grupami PAKO,  następnie dyskutowane przez wszystkich księży diecezji. Wspólnie wypracowany dokument przedstawia się Biskupowi do akceptacji. Od tego momentu PAKO zacznie żyć: parafie, instytucje diecezjalne, duszpasterstwa specjalistyczne będą go realizować przez kolejne trzy lata. Planifikacja posługuje się metodą: "Nasza wizja" (co chcemy osiągnąć) - "Ogląd sytuacji" (jak jest realnie) - "Środki do realizacji celu" (kto, co, za ile i kiedy robi). 

S  U  P  E  R   !

Musiałem jeszcze dowiedzieć się "jak wprowadzić PAKO w życie". 

Początkiem września proboszcz zwołuje spotkanie z księżmi wikarymi. Każdy proponuje konkretne akcje duszpasterskie. Podobne spotkania odbywa z siostrami pracującymi w parafii i odpowiedzialnymi z Sektorów. Ostatecznie wspólnie ze świeckimi z "grupy PAKO", sumując propozycje diecezjalne i parafialne, tworzy się "Plan Duszpasterski Parafii". Trzeba go opracować przed spotkaniem duszpasterskim, które ma miejsce zazwyczaj na przełomie września i października.  Pod przewodnictwem Biskupa wszyscy księża, siostry zakonne i przedstawiciele świeckich układają "Kalendarz diecezjalny" na dany rok. Posłuży on każdej parafii do uwzględnienia wydarzeń diecezjalnych i skorygowania "Kalendarza parafialnego". Najpóźniej w pierwszą niedzielę listopada, w czasie mszy świętej, która gromadzi delegacje ze wszystkich Sektorów, Parafia uroczyście inauguruje Rok Duszpasterski. Bogu zawierza realizację wspólnie wypracowanego PLANU. Wszyscy odpowiedzialni za duszpasterstwo w parafii maja w ręku "Kalendarz parafialny" zawierający "duszpasterski rozkład jazdy". Wielu zwyczajnych wiernych również go nabywa.  Co pół roku parafie przedstawiają na zebraniu dekanalnym stopień realizacji PAKO. 

Co powiecie o tej "egzotyce" młodego Kościoła w Burkina Faso: mieć wspólnie wypracowany diecezjalny i parafialny PLAN !

 

Na koniec jeszcze słowo o tym, jak PAKO przydało mi się w pewnej delikatnej sytuacji !

Idea utworzenia parafii w kilka zaledwie miesięcy po moim przybyciu spotkała się z "cichym oporem" wielu księży. Otwarcie dał temu wyraz proboszcz katedralnej parafii, tej której cześć została nam powierzona. Pytał wprost Biskupa: "Jak ci misjonarze poradzą sobie nie znając ani języka, ani lokalnego stylu duszpasterstwa?!" (poniekąd rozumiałem jego troskę…). Odpowiadając mu "pokornie" wskazałem na PAKO, w którym wszystko co trzeba zrealizować jest napisane. Zaznaczyłem również, iż funkcjonuje grupa świeckich animatorów PAKO, którą przecież on sam uformował. Parafianie ci pomogą mi zaprogramować i prowadzić życie parafii. Zapewniłem też, że nie przyjechałem po to, by wprowadzać "polskie duszpasterstwo", ale aby służyć Kościołowi diecezji Koudougou. No i przeszło! Nie było więcej pytań, choć  niepokój pozostał jeszcze na jakiś czas.    : - )  

 Chór plemienia Mossi, śpiewa w ich języku: "more"

Dodatek do poprzedniego tekstu

 Jak ja mogłem o tej mapce zapomnieć ? Nowicjusz jestem w pisaniu bloga....

PARAFIA :   SEKTORY I  DZIELNICE (WIOSKI)

Sektor Koudougou Sektor Siginvuse  Sektor Saria  Sektor Nandiala  Sektor  Nassoulou 

FILMIKI 

Modlitwa "Zdrowaś  Maryjo" przed rozpoczęciem mszy świętej

Odczytanie dekretu utworzenia parafii

O parafii w diecezji Koudougou. Cześć 2 „Struktura parafii” – teoria.

Po zdjęciowym reportażu ze święta zorganizowanego przez parafian przedstawię tutaj "Strukturę" parafii. W podsumowaniu opiszę historię ze zdjęć oraz podam drugi przykład: wykorzystania struktur do celów społecznych. 

Zacznijmy od prostego pytania:

Co to jest „Parafia” i jak jest zorganizowana?

Każdy wie: Ksiądz Proboszcz z księżmi wikarymi, no i….. wierni. No, może jeszcze ktoś wspomni o kancelarii parafialnej, chórze i jakichś grupach modlitewnych. Ciekawe ilu zdoła dodać: Rada Parafialna, katechizacja, itp?   

Katechizm Kościoła Katolickiego p.2179 "Parafia jest określoną wspólnotą wiernych, utworzoną na sposób stały w Kościele partykularnym, nad którą troskę pasterską, pod władzą biskupa diecezjalnego, powierza się proboszczowi jako jej własnemu pasterzowi" (KPK, kan. 515, § 1)

http://www.katechizm.opoka.org.pl/rkkkIII-2-1.htm     

Nie za wiele dowiadujemy się z tej definicji o organizacji parafii. Czyli modelu powszechnego nie ma !  Od lat osiemdziesiątych biskupi Afryki postanowili wprowadzić model "Kościoła wspólnoty wspólnot".

Jak zorganizowane są parafie w diecezji Koudougou?       

·         Podstawowa Komórka Kościoła – to grupa katolików mieszkających w sąsiedztwie : do 50 rodzin.  Tutaj funkcjonuje „pełna struktura” parafii. Ta mała wspólnota wybiera wśród siebie odpowiedzialnych za konkretne funkcje. Przede wszystkim są to:  szef i jego zastępca; dalej: odpowiedzialni za katechizacje, za liturgie, za chóry, za Caritas, za organizacje różnych manifestacji, za kontakty z innymi religiami; przewodniczący: mężczyzn, kobiet, młodzieży, dzieci itd.  

     W Podstawowej Komórce Kościoła wszyscy się znają. Takich wspólnot w naszej parafii jest 158. Każda PKK ma swojego świętego patrona i miejsce, w którym „sąsiedzi” spotykają się na modlitwę i narady.

·        Dzielnica parafii - wspólnota wszystkich PKK z danej wioski, czyli wszyscy wierni z terenu wioski. W wioskach mieszkają oczywiście nie tylko katolicy. Głownie są tu animiści, muzułmanie i protestanci. W wiosce-dzielnicy musi być kaplica, miejsce skupiające wiernych. Do dzielnicy przydzielony jest „katechista”. Takich dzielnic jest w naszej parafii 19. 

      Pełna struktura z PKK jest oczywiście obecna na poziomie „dzielnicy”. Poszczególni odpowiedzialni z PKK wybierają wśród siebie ich przewodniczącego, który reprezentuje ich dzielnicę. Dajmy na to: jest 10 PKK wiec 10-ciu odpowiedzialnych za Caritas. Wśród siebie wyznaczają  jednego jako „szefa Caritas ich dzielnicy”. 

·         Sektor / Centrum     - to kilka dzielnic skupionych wokół „centralnej” kaplicy. Sektorów jest 5 : 2 w mieście i 3 na wioskach. Te oddalone od miasta utworzone są : najmniejszy z dwóch dzielnic, kolejne z sześciu każdy. Na poziomie „sektorów” znów obecna jest cala struktura z PKK. W jej skład wchodzą reprezentanci wybrani z poszczególnych dzielnic.

·         PARAFIA    - ogół wspólnot zgromadzonych wokół kościoła parafialnego pod przewodnictwem proboszcza. Odpowiedzialni z poszczególnych sektorów wybierają Radę Parafialną. Na poziomie Rady Parafialnej wybiera się odpowiedzialnych  za funkcje istniejące już w PKK. Prezydentem Rady parafialnej jest oczywiście ksiądz Proboszcz. 

Coś z tego rozumiecie?  Przeczytajcie raz jeszcze : - )   To naprawdę jest proste. 

Konkluzja. Dwa przykłady "jak to działa"

Opis organizacji Święta. 

W pierwszych dniach stycznia 2016 roku przewodniczący dzielnicy Koudougou zwołał zebranie przewodniczących z pozostałych sektorów, które miały tworzyć nową parafie. Ustalono termin kolejnego spotkania i program do omówienia określając cel: "Organizacja święta instalacji proboszcza". Przewodniczący sektorów mieli tydzień aby przedyskutować problem z szefami dzielnic. Kolejne spotkanie przewodniczących Sektorów przyniosło konkretne decyzje. Rozdzielono konkretne zadania konkretnym ludziom. Zaakceptowano wysokość składek dla każdej PKK i termin dostarczenia ich do Komitetu Organizacji Święta. Efekty działania struktury parafialnej pokazują zdjęcia. Dodajmy, że z pieniędzy pozostałych zakupiono dość dobre nagłośnienie naszego miejsca kultu w mieście. 

Jak nasza struktura parafialna służy całemu społeczeństwu ?

 Życie ludzi w Burkina Faso jest całkowicie uzależnione od rolnictwa. W praktyce oznacza to: od pory deszczowej. W 2018 roku deszcze nie były zbyt obfite i zatrzymały się z dwa tygodnie szybciej niż zazwyczaj. Zbiory były zbyt małe. Setki tysięcy ludzi nie zebrało na tyle, by dotrwać do następnych zbiorów. Rząd wynegocjował pomoc żywnościową od Organizacji Międzynarodowych. Jednakże, jak to zrobić, by dotarła ona do rzeczywiście potrzebujących, w sytuacji, gdy administracja krajowa jest zbyt słabo rozwinięta ?

Rząd zwrócił się o pomoc do katolickiego Caritas  (nie podaję pełnej nazwy organizacji by nie komplikować). Przy pomocy siatki parafialnych Caritas można dotrzeć niemal do każdego zakątka kraju. Odpowiedzialni Caritas w Podstawowej Komórce Kościoła sporządzili listę "sąsiadów" zagrożonych wizja głodu. Oczywiście bez względu na wyznanie: po prostu sąsiadów. Ta lista została dostarczona odpowiednim władzom w wiosce lub w powiacie. Pomoc dotarła do konkretnych ludzi. Było to łatwiejsze (by nie powiedzieć "wykonalne") dzięki funkcjonowaniu naszej struktury parafii KOSCIOLA KATOLICKIEGO. 

O "Parafii" w diecezji Koudougou. Cz. I "Jak "struktura" sprawdza się w działaniu"

Zdjęciowy reportaż z instalacji proboszcza  parafii Matki Bożej Miłosierdzia w Koudougou, 07.02.2016 będzie pierwszym przykładem tego jak działa struktura parafii. Msza święta zgromadziła około 2000 wiernych. Cała „logistyka”: wypożyczenie i postawienie dziesięciu dużych namiotów, tysiąca krzeseł, nagłośnienia, dekoracja, utrzymanie porządku, oprawa liturgii – czytania, śpiewy, tańce z procesją i dary ofiarne; w końcu przygotowanie i rozdzielenie posiłku dla około 1000-ca osób (!) WSZYSTKO TO ZORGANIZOWALI MOI PRZYSZLI PARAFIANIE! Ja nie kiwnąłem nawet palcem!  I nie wydałem ani złotówki na to wielkie święto! Moja rola sprowadziła się do próby liturgicznej z ceremoniarzem księdza biskupa. JAK TO MOŻLIWE?  Sekret leży w ORGANIZACJI  STRUKTUR PARAFII jaką od lat osiemdziesiątych Biskupi Afryki starają się wprowadzić w tym młodym Kościele. 

Pooglądajcie zdjęcia.  Podsumowanie tej historii znajdziecie w zakończeniu drugiej części "O Parafii...", może mniej ciekawej, bo czysto teoretycznej. Zachęcam  jednak by przez nią „przebrnąć”! Nie będziecie chcieli  uwierzyć, że tak można zorganizować "kościół" ! 

A oto obrazy ze wspólnotowej, pięknej parafialnej uroczystości.

Ceremonia instalacji proboszcza z jej elementami: wyznanie wiary, odczytanie dekretu-nominacji, "uderzenie w dzwon", symboliczna spowiedź. (Brak zdjęcia z przekazaniem kluczy kościoła i tabernakulum) 

Tradycyjny taniec plemienia "Mossi" (oczywiście strój tylko po części tradycyjny : - ) 

Mowa "Programowa" nowego Proboszcza do Parafian (tłumaczona z francuskiego na more). 

Przewodniczący Rady Parafialnej i Szef "dzielnicy" Koudougou dziękują i rozdają prezenty

To zdjęciowy reportaż ze święta zorganizowanego od początku do końca jedynie przez świeckich ! 

(zapraszam do przeczytania następnego tekstu na blogu)

Całość zakończył śpiew "Salve Regina" jako "Hymn Parafii" - jedyna moja inicjatywa  !